• Dolar
  • Euro
  • BIST
Facebook Twitter

Taner Akçam: ABD Senatosu’nun soykırım kararı sonrası davalar ve tazminatlar kapıda

Taner Akçam: ABD Senatosu’nun soykırım kararı sonrası davalar ve tazminatlar kapıda
0 0

Amerikan Senatosu, Ermeni Soykırımı tasarısını oy birliği ile kabul etti. 

14 Aralık 2019 Cumartesi 19:31

İktidara yakın medyada, kararın ABD Başkanı Donald Trump’ın onayına gideceği ve Trump veto etmezse kanunlaşacağı yolunda bazı haberler yayımlandı.

 

Osmanlı'nın çöküş dönemi, Birinci Dünya Savaşı ve Ermeni Soykırımı alanlarında çığır açıcı araştırma ve kitaplarıyla tanınan tarihçi Prof. Taner Akçam, Gazete Duvar’daki yazısında, “ Oysa Senatonun oyladığı ve karar altına aldığı bir kanun değil, bir ‘görüş’, bir ‘karar-kanaat’ bildirmedir. Karar Trump’a gitmeyecek; onun onayına da gerek yok” diyor.

 

Senato kararının tarihi bir dönüm noktası olduğunu söyleyen Akçam, “Bundan sonra ne olacak?” sorusunu yanıtlarken Türkiye aleyhine dava açılacağı ve tazminata mahkûm olma durumunun gerçekleşeceğini kaydediyor.

 

Konuya ilişkin Fransa ve Almanya örneğini veren Akçam, “Eğer Türkiye büyük tepkiler vermez, örneğin İncirlik hava üssünü kapatmaya kalkmaz ise, sonuçta iki ülke, karara rağmen hiçbir şey olmamış gibi ilişkilerini sürdürmeye devam edebilirler. Bu anlamda, soykırım kararı değil ama Senatoca alınan ekonomik ambargo ile ilgili kanunun, eğer Trump onaylarsa daha etkin olacağı bile iddia edilebilir” ifadesini kullanıyor.

 

Ancak Akçam’a göre her şeyin eskisi gibi devam etme ihtimali düşük…

 

“En azından başta Ermeni diasporası ve birçok çevre buna müsaade etmeyecek ve kararı bir son değil aslında yeni bir başlangıç olarak yorumlayacaklardır” diyen Akçam, “Bu başlangıca uygun yeni stratejiler ve mücadele yönetmeleri geliştireceklerdir. Bu nedenle, Almanya ve Fransa örnekleri ile kıyaslanmayacak bir durumla karşı karşıya olduğumuzu söyleyebiliriz” görüşünü dile getiriyor.

 

“Bu kararla bir dönem kapandı ve yeni bir dönem açılıyor” diyen Akçam, sözlerine şöyle devam ediyor:

 

“Birincisi, ortada Amerikan hukuk sistemi açısından bağlayıcı bir karar söz konusudur. Ermeni Soykırımı’nı kabul eden tasarılar, Temsilciler Meclisi ve Senato’da ayrı ayrı oylandı ve kabul edildi. Böylece ABD hükümetinin üç önemli ayağından ikisi resmen soykırımı kabul etmiş oldu. Hükümetin üçüncü ayağı Beyaz Saray’dır. Beyaz Saray, kabul etmese de soykırımı hükümetin üç organından ikisi kabul etmiş olduğu için bunun resmi bir tanıma anlamına geldiği konusunda tüm hukukçular fikir birliği içindeler. Yani ortada bağlayıcı bir hukuki karar söz konusudur. 

İkincisi, Amerikan hukuk sistemi Fransa ve Almanya hukuk sistemlerinden farklıdır.

ABD’de, yabancı banka ve şirketler ve/veya yabancı devletler (onların resmi bankaları veya şirketleri) aleyhine davalar açabilirsiniz.

Bu tür davaların açılabilmesi için üç önemli ön koşulun yerine gelmesi gerekmektedir.”

 

Hükümetlerin ve şirketlerin işlenen cinayetler nedeniyle haksız kazanç elde etmeleri meselesinin en başında yer alanın, konu mülkiyet konusu olduğuna dikkat çeken Akçam, “Yani, bizim örneğimizde Ermeni mallarına haksız bir biçimde el konulmuş olması, bu davaların açılmasında en temel gerekçeyi teşkil edecektir. Amerikan hukuk sisteminin bir başka özelliği de ‘grup davalarına’ imkân tanımasıdır” diyor.

 

Akçam, önümüzdeki dönemde, Ermeni kişi ve kuruluşlarının daha sistematik ve yoğun davalar açmalarına şaşırmamak gerektiğinden bahsediyor.

 

Konuya ilişkin Holokost davalarının büyük bir örnek teşkil edeceğini ifade eden Akçam, “Özellikle 1990’larda açılan davalarda gerek hükümetler, gerekse büyük bankalar ve şirketler milyarlarca dolar tutan cezalara çarptırıldılar. Ve birçok durumda, bu yüksek cezaları ödememek için anlaşma yolları arandı ve bulundu” hatırlatması yapıyor.

 

Türkiye’nin artık tarihle yüzleşmeyi merkezlerine alan bir siyaset geliştirmelerinde fayda var olacağını söyleyen Akçam, “Yani soykırım inkarcılığına açık kapı bırakan işler yapmak veya dolaylı destek vermek ya da inkarcılığı kendisine göz yumulabilecek önemsiz, ufak bir hata saymak yapılabilecek siyasi hataların en büyüğü olacaktır” yorumunu yapıyor.

 


Yazının tamamına buradan ulaşabilirsiniz.

0 0
YORUMLAR
YORUM EKLE

captcha