• Dolar
  • Euro
  • BIST
Facebook Twitter

Suudi'deki veliaht değişikliği Erdoğan yönetimi için kötü haber demek

NADİR ULUS

NADİR ULUS

22 Haziran 2017 Perşembe 15:41
0 0

Kral Selman'ın Muhammed bin Nayef'i veliaht prenslikten azlederek yerine oğlu Muhammed bin Selman'ı birinci sıraya koyacağı bir süredir Arap medyasında dillendiriliyordu. Kendisinin koyduğu, taht sıralamasında baba-oğulun art arda gelmemesi yasağına rağmen, Kral Selman bu kuralı çiğneyerek oğlunu veliaht prens yaptı.

 

Öte yandan, Kral Selman'ın tahta geçişiyle fiili olarak Krallığı yönetmeye başlamış olan yeni veliaht prens Muhammed bin Selman, İsrail ve Trump yönetimiyle güçlü ilişkilere sahip. Muhammed bin Selman'ın ve ona bağlı bazı Suud yetkililerin Ürdün'de Israil'li yetkililerle toplantı yaptığı medyaya yansımıştı. Nitekim, Haaretz gazetesi Iran, İhvan, Hizbullah konusunda sert bir tutuma sahip olan Muhammed bin Selman'ın veliaht prens olmasının Tel Aviv için olumlu bir gelişme olduğu görüşünde.

 

Diğer taraftan, Trump'ın başkanlık koltuğuna oturmasının ardından Beyaz Saray'a gerçekleştirdiği ziyarette, Muhammed bin Selman yeni Başkan'dan oldukça yakın ilgi görmüştü. Zaten Trump'in katıldığı Riyad zirvesinde imzalanan devasa anlaşmanın da, Trump'ın ilk ziyaretini Riyad'a gerçekleştirmesinin de bu yakınlığına dayandığı iddia ediliyor.

 

Bu açıdan, son değişikliğin Beyaz Saray'da olumlu karşılandığına kuşku yok.

 

Bununla birlikte, Suud standartlarında başarılı bir devlet adamı kabul edilen Muhammed bin Nayef'in Washington'la ilişkilerinin kötü olduğu iddia edilemez. Muhammed bin Nayef ve Muhammed bin Selman arasındaki rekabette Trump ve ABD bürokrasisi arasındaki farklılığın izlerini aramak oldukça makul.

 

İç politikada ise, Muhammed bin Nayef'in geleneksel ve katı Vahhabi ekolüne dayandığı, Muhammed bin Selman'ın ise yenilikçi ve dönüşümcü oldugu yorumları yapılıyor. Muhammed bin Selman'ın 2030 hedefi için yapmayı planladığı değişikliklerden rahatsız olan Vahhabi ulemasının Muhammed bin Nayef'in tarafina daha yakın olduğu düşünülebilir.

 

Diğer bir ifadeyle, taht sıralamasındaki değişikliğin Vahhabi ulemasını ne derece memmun ettiği kuşkulu. Ulemanın, Suud siyasetindeki etkisi son yıllarda oldukça kırılmış olsa da, ulema Suud toplumu için hala önemli bir meşruiyet kaynağı.

 

Veliaht değişikliğinin Türkiye'ye bakan yönü

 

Geçtiğimiz sonbaharda Türkiye'yi ziyaret eden Muhamed bin Nayef Ankara'da üst düzey bir törenle karşılanmıştı. Ziyarete ilişkin olarak, Erdoğan'ın Muhammed bin Nayef'in Ankara'ya davet edilmesi talimatı verdiği ve böylece Muhammed bin Selman'a mesaj vermek istediği kulislere yansımıştı.

 

Erdogan'ın Muhamed bin Nayef'e Muhammed bin Selman'ı şikayet ettiği, Muhammed bin Selman'ın Birleşik Arap Emirlikleri veliaht prensi Muhammed bin Zayed'le birlikte 15 Temmuz'u desteklemekle suçladığı iddia edilmişti. Suud heyetinin bu konuşmaları bir şekilde Muhammed bin Selman'a ileteceğini bildiği halde, Erdoğan'ın sert ifadeler kullanması bir mesaj olarak yorumlanmıştı.

 

Öte yandan, Katar krizi nedeniyle Çavuşoğlu'nun Riyad'ı ziyareti sonrasında, 'Kral Selman'dan beklentimiz bu krizin çözümünde öncü olması' ve 'Hadimul Hademeyn es-Serifeyn'in önemli bir rol oynaması gerektiğini söyledik. Burada liderlik göstermesi gerektiğini söyledik' minvalindeki sözleri ise Arap medyasında Erdoğan'ın Muhammed bin Selman'ı aradan çıkararak babası Kral Selman'la işi bağlamaya çalıştığı şeklinde yorumlara neden oldu.

 

Gerçekten de, Çavusoğlu'nun sözlerine Riyad penceresinden bakılınca Ankara'nın fiili kral olarak görülen Muhammed bin Selman'ı aradan çıkarmaya çalıştığı şeklinde bir görüntü ortaya çıkıyor. Tabi, Yiğit Bulut'un Suudi Arabistan'ın Arap Baharına ihtiyacı var şeklindeki sözlerine değinmeye hiç gerek yok.

 

Muhammed bin Nayef'in, Katar'a uygulanan baskı konusunda Muhammed bin Selman'la çatıştığına dair iddialar da dikkate alınırsa, basına yansıyan tabloda, Riyad'da yasanan değişiklik Erdoğan için oldukça olumsuz gözüküyor. Zaten Erdoğan'ın Trump yönetiminden istediği ilgiyi görmemiş olması da Riyad'daki değerini ciddi oranda düşürüyor.

 

Muhammed bin Selman'ın veliaht prens olmasının ardından Arap medyasının yeni beklentisi Kral Selman'in oğlu lehine krallıktan çekilmesi. Benzer bir senaryonun BAE'de de gerçekleşebileceği, Muhammed bin Selman'la yakın ilişkisi olan veliaht prens Muhammed bin Zayed'in tahta geçebileceği şeklinde iddialar da mevcut.

YAZARIN DİĞER YAZILARI
YORUMLAR
YORUM EKLE

captcha